خط و زبان فارسی
اخبار

تجهیز خط و زبان فارسی به هوش مصنوعی

0
زمان مطالعه: ۵ دقیقه

پژوهشگاه ارتباطات و فناوری اطلاعات، دیروز میزبان برگزاری آیینی برای رونمایی از پروژه «طرح زیرساخت آزمایشگاهی هوش مصنوعی (در حوزه خط و زبان فارسی)» بود. در همین مراسم همچنین از پروژه «تدوین سند نقشه راه توسعه هوش مصنوعی در کشور» رونمایی شد.

نظر به تحولات چشمگیر جهان امروز در حوزه‌های مختلف اعم از بهداشت و سلامت، کشاورزی، اقتصاد، حمل و نقل، انرژی و … با ظهور فناوری جدید در عرصه هوش مصنوعی ضرورت ایجاد تغییرات بنیادین در تمامی عرصه‌ها بر اساس فناوری ایجاب می‌کند که مسائل ملی و بومی خود هم نگاهی امروزی داشته باشیم. یکی از مؤلفه‌های هویت جمعی و ملی و ابزار ارتباطی مهم ایرانیان خط و زبان فارسی است که حمایت و پاسداری از آن الزامی است. یکی از بهترین راه‌ها برای پشتیبانی از زبان فارسی و رونق بخشیدن به آن، تلاش برای همسو ساختن امکانات نرم‌افزاری مربوط به خط و زبان فارسی با پیشرفت‌های فناوری روز است و به همین دلیل پژوهشگاه ارتباطات و فناوری اطلاعات، در کنار پروژه‌ای بنیادین و حائز اهمیت فراوان مانند پروژه «تدوین سند نقشه راه توسعه هوش مصنوعی در کشور»، همزمان، به رونمایی از پروژه‌ «طرح زیرساخت آزمایشگاهی هوش مصنوعی (در حوزه خط و زبان فارسی)» پرداخته است.

در تشریح مختصات این طرح و زمینه‌های ایجاد آن باید گفت برای حل مسائل مهم در زمینه‏‌های گوناگون، به‌ویژه مسائل مرتبط با علوم داده، تعریف مسئله در قالب یک چالش و سپس استفاده از ظرفیت نخبگان برای حل آن مسئله در یک فضای رقابتی روشی کارآمد حساب می‌شود.  این روش حل مسئله نیازمند ایجاد زیست‏‌بومی متشکل از زیرسیستم‌‏های گوناگون در قالب یک روال مشخص است. چنین روالی با تعریف دقیق و فرمول‏‌بندی‌شده مسئله شروع می‌گردد و در مرحله بعد برای تهیه دادگان از بستر جمع‌سپاری بهره می‌برند.

شکستن فعالیت به ریز فعالیت‌ها و تخصیص آنها به عوامل انسانی نیز وظیفه بستر جمع‌سپاری است.  در این زمینه برچسب‌‌زنی دادگان با هدف تهیه مجموعه دادگان آموزشی و ارزیابی از اهمیت زیادی برخوردار است.

پژوهشگران در پژوهشکده فناوری اطلاعات پژوهشگاه ارتباطات و فناوری اطلاعات موفق به آماده‌سازی همه زیرسیستم‌‏های مورد احتیاج این روال شده‌اند. از جمله این زیر سامانه‌ها سامانه جمع‌سپاری است که مهم‌ترین موضع بهره‌برداری آن در حوزه خط و زبان، برچسب‌گذاری دادگان جهت تهیه دادگان آموزشی و نیز دادگان ارزیابی است.

با توجه به اهمیت طراحی چنین برنامه‌ای برای بهبود بخشیدن به وضعیت خط و زبان فارسی در زمینه هوش مصنوعی، ستار هاشمی، معاون وزیر ارتباطات از تلاش پژوهشگاه ارتباطات و فناوری اطلاعات،  که از ظرفیت هوش مصنوعی برای پردازش زبان فارسی و همچنین تهیه سند ملی هوش مصنوعی استفاده کردند قدردانی کرد و گفت: باید در حاکمیت، آمادگی بالایی برای تسهیل و استفاده حداکثری از هوش مصنوعی ایجاد شود.

سند هوش مصنوعی

با توجه به پیش‌بینی رشد روزافزون به‌کارگیری هوش مصنوعی در نیاز به هوش مصنوعی بیش از پیش احساس می‌شود؛ چرا که هوش مصنوعی یک فناوری قدرتمند، همه منظوره و انعطاف‌پذیر است که می‌تواند باعث پیشرفت بسیاری از صنایع و کسب‌وکارها شود.

دستیابی به سوختی مشابه نفت سیاه با هوشمندسازی پسماند‌ در کشور

در همین راستا و به منظور افزایش گستره استفاده از خدمات این حوزه، هوش مصنوعی هم در بخش فنی و هم در بخش غیرفنی (اخلاقی، قوانین و…) دائما در حال تغییر بوده تا بتواند کارآیی و ظرفیت خود را در کنار ویژگی پوشش دهی جامع و مناسب افزایش دهد.

لذا در این سند به تدوین چشم انداز، اهداف کلان و همچنین تعیین روش دستیابی و اقدامات، فعالیت‌ها و پروژه‌های مورد نیاز جهت توسعه فناوری‌های هوش مصنوعی اقدام شده است.

متدولوژی مورد استفاده در این پروژه تلفیقی از دو متدولوژی تدوین برنامه راهبردی هوش مصنوعی مجمع جهانی اقتصادی و متدولوژی تدوین اسناد ملی فناوری‌های راهبردی است. متدولوژی مجمع جهانی اقتصادی با بررسی مدل‌های مختلف توسعه داده شده در کشورهای مختلف احصا شده و می‌تواند در تعیین حوزه‌های مورد بررسی کمک کند.

“چشم‌انداز توسعه هوش مصنوعی در ایران” به شرح زیر تعیین می‌شود:

جمهوری اسلامی ایران در افق ۱۴۱۰ با بهره‌گیری از قابلیت‌های اخلاق‌مدار هوش مصنوعی، با تکیه بر توانمندی‌های داخلی و متخصصان کارآمد و خلاق، در بین ۱۰ کشور اول جهان در حوزه هوش مصنوعی قرار گرفته و موفق به افزایش رشد اقتصادی و رفاه اجتماعی شده است.

اهداف کلان توسعه هوش مصنوعی برای تحقق چشم‌انداز این سند به این شرح است:

استفاده از هوش مصنوعی در حل ابرچالش‌های کشور

انجام ۸۰ درصد از پژوهش‌های حوزه هوش مصنوعی در راستای رفع نیازهای فعلی و آتی کشور

ایجاد محیط قانونی و اخلاقی پویا و پاسخگو به مسائل هوش مصنوعی

پذیرش و بکارگیری ۴۵ درصدی هوش مصنوعی در دولت و صنعت در افق سال ۱۴۱۰

سهم ۱۲ درصدی هوش مصنوعی در تولید ناخالص ملی در سال ۱۴۱۰

سرمایه‌گذاری ۲۰ میلیارد دلاری (۱۲ میلیارد دلار بخش دولتی، ۸ میلیارد دلار بخش خصوصی) در هوش مصنوعی در افق ۱۴۱۰

سهم ۵ دهم درصدی تقاضای نیروی کار در بخش هوش مصنوعی به کل تقاضای نیروی کار

ایجاد توان ۱۰۰ پتافلاپس توان محاسباتی و ۱۰۰ پتابایتی توان ذخیره‌سازی

*طرح و زیر ساخت آزمایشگاهی هوش مصنوعی در حوزه خط و زبان فارسی

به گزارش ایسنا، یکی از روش‏‌های مرسوم در حل بهینه مسائل مهم در زمینه‏‌های مختلف، به ویژه مسائل مرتبط با علوم داده، تعریف مساله در قالب یک چالش و سپس استفاده از ظرفیت نخبگان برای حل آن مساله در یک فضای رقابتی است.

این روش حل مساله نیاز به یک زیست‏‌بوم متشکل از زیرسیستم‌‏های مختلف در قالب یک روال دارد. این روال با تعریف دقیق و فرمول‏‌بندی شده مساله آغاز می‌‏شود. سپس برای تهیه دادگان از بستر جمع­‌سپاری استفاده می­‌شود.

وظیفه بستر جمع­‌سپاری، شکستن فعالیت به ریز فعالیت­‌ها و تخصیص آنها به عوامل انسانی است.

ساخت سونوگرافی قابل حمل به کمک هوش مصنوعی در کشور

مهم‌ترین فعالیت در این خصوص، گردآوری و برچسب‌‌زنی دادگان با هدف تهیه مجموعه دادگان آموزشی و ارزیابی است.

محققان در پژوهشکده فناوری اطلاعات پژوهشگاه ارتباطات و فناوری اطلاعات تمامی زیرسیستم‌‏های مورد نیاز این روال را آماده کرده‌‏اند.

از جمله این زیر سامانه‌ها سامانه جمع‌سپاری است که مهم­ترین استفاده آن در حوزه خط و زبان، برچسب‌گذاری دادگان جهت تهیه دادگان آموزشی و نیز دادگان ارزیابی است.

از دیگر استفاده‌های این بستر می­‌توان به کاربرد آن در ارزیابی‌های انسانی و اخذ نظرات کاربران اشاره کرد.

قابلیت‏های اصلی این سامانه به این شرح است:

واسط کاربری ساده با هدف فراهم‎سازی امکان مشارکت کاربران با حداقل آشنایی با کامپیوتر

تعریف انواع مختلفی از فعالیت‏ها با واسط‌‏های کاربری مختلف و متنوع بدون هرگونه محدودیت

ارزیابی غیرمحسوس افرادی که در انجام فعالیت‌‏ها مشارکت می‏‌کنند.

استفاده از خرد جمعی به نحوی که فعالیت‏هایی که تکمیل آنها می‏‌تواند بسیار زمان‏‌گیر باشد، در کمترین زمان ممکن و به صورت توزیع‏‌شده به اتمام می‌‏رسند.

سامانه مدیریت و آزادرسانی دادگان (پارسیگان) از دیگر زیر ساخت‌های ایجاد شده توسط محققان کشور است.

این بستر با هدف آزادرسانی و به اشتراک­ گذاری دادگان مربوط به محصولات و خدمات حوزه خط و زبان فارسی طراحی و پیاده­ سازی شده است.

قابلیت‏های اصلی آن شامل این موارد است:

امکان ایجاد دسترسی‌‏های سطح‌‏بندی شده به دادگان

امکان گزارش‌گیری‌‏های متنوع اعم از میزان دانلودهای هر یک از موارد مذکور

سامانه برگزاری مسابقات در حوزه هوش مصنوعی

این بستر با هدف برگزاری مسابقات و فراهم سازی تجهیزات پردازشی نیز  راه­‌اندازی شده است.

قابلیت‌های اصلی آن شامل:

مشاهده لیست مسابقات فعال و مشخصات هر کدام از آن‌ها، ایجاد یک پروفایل شخصی مدون و مبتنی بر کارنامه شرکت در مسابقات مختلف، بارگذاری کدها، اجرای مسابقات به همراه تعیین برندگان مسابقه و تقدیر از آنها و  ارائه گزارش مربوط به نتایج مسابقات

امکان ارزیابی خودکار الگوریتم‌‏ها و ارائه نتیجه در لحظه از دیگر قابلیت‌های این سامانه است

سامانه آزادرسانی دسترسی به سرویس‌ها

یکی از چالش‌های موجود در طراحی و توسعه مدل‌های هوش مصنوعی، فراهم آوردن امکان استفاده هرچه راحت‌تر از نتایج پروژه در قالب سرویس در برنامه‌های کاربردی و فعالیت‌های تجاری است. هدف از این بستر مرتفع کردن این مشکل برای توسعه­ دهندگان محصولات هوش مصنوعی است.

قابلیت‌های اصلی آن شامل این موارد است:

امکان استفاده از سرویس ارائه شده توسط مدل هوشمند در برنامه‌های کاربردی و نمونه‌های تجاری توسط کاربران مختلف

انعطاف‌پذیری و مقیاس‌پذیری

مقرون به صرفه بودن در استفاده از خدمات

دسترسی‌‏های سطح‏‌بندی شده و محدود به سرویس‌‏ها

امکان تجاری‌‏سازی سرویس‌‏ها

جدیدترین اخبار هوش مصنوعی ایران و جهان را با هوشیو دنبال کنید

این مطلب چه میزان برای شما مفید بوده است؟
[کل: ۰ میانگین: ۰]

 هوش مصنوعی چه میزان در توسعه و رونق کسب‌وکار نقش دارد؟

مقاله قبلی

با استفاده از فناوری هوش مصنوعی، محصولات آرایشی و بهداشتی را به‌صورت آنلاین تست کنید

مقاله بعدی

شما همچنین ممکن است دوست داشته باشید

بیشتر در اخبار

نظرات

پاسخ دهید

نشانی ایمیل شما منتشر نخواهد شد.