
هوش ترکیبی، توانمندسازی هوش مصنوعی توسط هوش انسان
در عصر دیجیتال، بیشتر کارها توسط هوش ترکیبی انجام میشود که آن دسته از ویژگیها و قابلیتهای انسانی و هوش مصنوعی را با یکدیگر ادغام میکند که یکدیگر را تکمیل کرده و ارتقاء میبخشند. هوش مصنوعی و هوش انسانی مسائل بسیار متفاوتی را بر عهده میگیرند. بنا بر پارادوکس موراوک، ساخت سیستمهای رایانهای که بتواند در تستهای هوش یا بازی شطرنج عملکرد نسبتاً خوبی داشته باشند، امکان دارد اما نمیتوان از این سیستمها انتظار داشت قابلیت ادراکی یا حرکتی در سطح بچهای یکساله هم از خود نشان دهند. بنابراین هوش ترکبی، توانمندسازی هوش مصنوعی با مشارکت هوش انسان، میتواند منجز به فائق آمدن بر محدودیتهای هوش مصنوعی بشود.
چرا هوش ترکیبی مهم است؟
دامنۀ هوش مصنوعی، برخلاف انسانها، (هنوز) محدود است. هوش مصنوعی در یک محیط کنترل شده در انجام وظایف مبتنی بر نوع خاصی از دادهها که به طور دقیق و به خوبی تعریف شدهاند، مهارت بالایی دارد. هوش مصنوعی عمومی در مقایسه با انسانها که برای یادگیری تنها نیاز به چند نمونه دارند و قادر نیستند با انواع دادههای تخصصی مانند دادههای نرم کار کنند، به مقدار زیادی داده آموزشی نیاز دارند. مزیت رقابتی بینظیر انسانها در قیاس با هوش مصنوعی عمومی نیز همین است.
از آنجایی که مغز و هوش مصنوعی از الگوریتمهای کاملاً متفاوتی استفاده میکنند، نقطۀ ضعف یکی، نقطۀ قوت دیگری خواهد بود. الگوریتمهای یادگیری ماشینی در تشخیص الگوهای پیچیده و ظریف در دیتاستهای بزرگ از انسانها بهتر عمل میکنند. با این حال، مغز میتواند اطلاعات را به طور کارآمد پردازش کند، حتی زمانی که در ورودی، نویز و ابهام وجود داشته و یا موقعیتها به طور غیر منتظره تغییر میکنند. به همین دلیل است که انسانها و هوش مصنوعی با همکاری یکدیگر، یعنی در قالب هوش ترکیبی، پیشبرد امور را سرعت میبخشند.
تحقیقات نشان میدهند این همان چیزی است که مدیران از آینده نیروی کار انتظار دارند: به گفته 67 درصد از آنها، هوش مصنوعی، افراد و روباتها را قادر میسازد تا با همکاری یکدیگر از نقاط قوت و قابلیتهای مربوطۀ خود بهرهمند شوند. بنابراین هوش ترکیبی، توانمندسازی هوش مصنوعی با مشارکت هوش انسانی محسوب میشود و قابلیت عملکرد آن را افزایش میدهد.
تداوم هوش مصنوعی
هوش مصنوعی فناوری همهمنظوره و عمومی به شمار میرود و کاربردهایش در حوزههای گوناگون نیز گواهی بر این موضوع است. بر اساس نظرسنجی اخیر از مدیران عامل سراسر جهان، اکثریت قریب به اتفاق شرکتهای بزرگ (77 درصد) در حال حاضر روی فناوری هوش مصنوعی سرمایهگذاری کردهاند و یا قصد انجام این کار را طی سه سال آینده دارند. فناوری هوش مصنوعی صرفاً منحصر به آینده نیست، چرا که هم اکنون نیز در تمام جنبههای زندگی ما نفوذ کرده است.
هوش مصنوعی و تغییر مشاغل
پیشبینی اینکه چه میزان از مشاغل امروزی با ورود هوش مصنوعی از بین میرود دشوار است، اما پربیراه نیست اگر بگوییم که همۀ مشاغل را تحتتأثیر قرار خواهد داد. به لطف دیجیتالی شدن جامعه و ارتباطات بیش از حد آن، کمتر شغلی یافت خواهد شد که از تغییر در 10 سال آینده مصون بمانند. ماشینها و انسانها همان کاری را انجام میدهند که بهترین عملکرد را در آن دارند.
پدیدهای جدید در نیروی کار
تقسیم کار شکل جدیدی به خود گرفته است. برخی از وظایف به صورت محاسباتی و برخی دیگر به سایر روشها انجام میگیرند. هوش مصنوعی همان کاری را بازتولید میکند که ما در بخش محاسبات مغز خود انجام میدهیم؛ البته بعید است همه چیز را شامل شود.
آینده هوش هیبریدی
رایانههای امروزی تواناییهای یک کودک 5 ساله را هم ندارند؛ یعنی نمیتوانند در مورد موضوعات مختلف در حین راه رفتن، برداشتن وسایل و شناسایی احساسات افراد ارتباط هوشمندانهای برقرار کنند. رایانهها اغلب برای انجام کارهای خاص آموزش دیدهاند، اما انسانها از هوش عمومی برخوردار هستند که در مواجهه با شرایط جدید، میتوانند با بهکارگیری اطلاعات حاضر، آن را به منصۀ ظهور بگذارند. رایانهها همچنان درگیر چنین مشکلاتی میباشند. هوش ترکیبی، توانمندسازی هوش مصنوعی با مشارکت هوش انسان، در حال حاضر بهترین راهکار برای پیشرفت در این حوزه است و فعلاً انسانها میبایست در تمامی برنامههای رایانهها در نظر گرفته شوند، چرا که باید مراقب پیشبینیهای مستدل مبنی بر ظهور هوش مصنوعی عمومی در چند دهه آینده بود.