گوگل در حال تصاحب جایگاه OpenAI به‌عنوان پادشاه هوش مصنوعی مصرفی است

این رویداد به‌هیچ‌وجه به‌اندازه گردهمایی توسعه‌دهندگان اپل که در ماه ژوئن برگزار می‌شود و سعی دارد بخشی از ظرافت مینیمالیستی استیو جابز فقید را حفظ کند، شیک و بی‌نقص نیست. اما وقتی صحبت از هوش مصنوعی به میان می‌آید، گوگل مدت‌ها پیش سازنده آیفون را تحت‌الشعاع قرار داده است (مدل‌های این شرکت در آینده قدرت‌بخش بسیاری از ویژگی‌های هوش مصنوعی اپل خواهند بود). اکنون به نظر می‌رسد که این شرکت ممکن است تاج پادشاهی هوش مصنوعی مصرفی را از OpenAI نیز برباید.

در تاریخ ۱۹ می، گوگل از مجموعه جدیدی از عامل‌های هوش مصنوعی که توسط جدیدترین مدل آن یعنی Gemini 3.5 Flash پشتیبانی می‌شوند، رونمایی کرد. این مجموعه شامل کدنویس‌های هوش مصنوعی برای رقابت با محصولات ارائه‌شده توسط OpenAI و Anthropic بود، اما همچنین عامل‌هایی را در بر می‌گرفت که برای انجام وظایف مختلف برای افراد عادی در زندگی روزمره‌شان طراحی شده‌اند. برخی از این عامل‌ها در اپلیکیشن Gemini که ماهانه توسط ۹۰۰ میلیون نفر استفاده می‌شود، ظاهر خواهند شد. برخی دیگر مستقیماً در موتور جست‌وجوی گوگل که بیش از ۳ میلیارد کاربر دارد، تعبیه خواهند شد. به طور خلاصه، این شرکت در حال عرضه عامل‌ها برای عموم مردم است.

در هوشیو بخوانید:
بزرگ‌ترین به‌روزرسانی موتور جست‌وجوی گوگل

همان‌طور که در سیلیکون‌ولی رایج است، مثال‌هایی که مدیران روی صحنه استفاده کردند، تعجب بسیاری را برانگیخت. یک فرد هر چند وقت یک‌بار برای ساختن یک فایل ارائه به یک عامل هوش مصنوعی نیاز پیدا می‌کند؟ بااین‌حال، ابزارهای رونمایی‌شده چشم‌انداز امیدوارکننده‌ای نیز نشان می‌دهند. عاملی به نام Gemini Spark قادر خواهد بود حتی پس از آنکه کاربر لپ‌تاپ خود را بست یا تلفن خود را کنار گذاشت، کارهایی مانند بررسی ایمیل را انجام دهد، درحالی‌که «عامل‌های اطلاعاتی» (Information Agents) در جست‌وجوی گوگل قادر خواهند بود مسابقات ورزشی، حراجی‌های خرید یا بازار سهام را زیر نظر داشته باشند.

در هوشیو بخوانید:
جمینای اسپارک، از اطلاعات تا اقدام

تمامی این موارد به‌ویژه برای OpenAI که تاکنون در حوزه هوش مصنوعی مصرفی (Consumer AI) پیشگام بوده است، نگران‌کننده به نظر می‌رسد. اندکی پس از آنکه گوگل خانواده مدل‌های Gemini 3 خود را در ماه نوامبر عرضه کرد، سم آلتمن، مدیرعامل OpenAI، وضعیت اضطراری «کد قرمز» (Code Red) اعلام کرد تا کارمندان را برای تسریع در بهبودهای ChatGPT بسیج کند. از آن زمان، تمرکز در این آزمایشگاه به سمت عامل کدنویسی آن معطوف شده است. اما عرضه Gemini 3.5 Flash که گوگل می‌گوید چهار برابر سریع‌تر از سایر مدل‌های پیشرو است و مجموعه جدید عامل‌ها احتمالاً سؤالات تازه‌ای در مورد اینکه OpenAI با چت‌بات پرچم‌دار خود چه می‌کند را مطرح خواهد کرد.

سرمایه‌گذاران قطعاً نسبت به چشم‌انداز گوگل خوش‌بین هستند. ارزش بازار آلفابت به‌عنوان شرکت مادر گوگل، اکنون در یک‌قدمی ۵ تریلیون دلار است، درحالی‌که تنها در ماه ژانویه از مرز ۴ تریلیون دلار عبور کرده بود. بااین‌وجود، موفقیت گوگل در هوش مصنوعی مشکلاتی را نیز ایجاد می‌کند. به گفته پیچای، تعداد توکن‌ها؛ معیار محبوب سیلیکون‌ولی برای میزان استفاده از هوش مصنوعی که توسط خدمات این شرکت مصرف می‌شود به ۳.۲ کوادریلیون (10^15، میلیون میلیارد) در ماه افزایش یافته است؛ رقمی که یک سال پیش ۴۸۰ هزارمیلیارد بود. تولید هر توکن به قدرت محاسباتی و در نتیجه به پول نیاز دارد؛ به همین دلیل است که هزینه‌های سرمایه‌ای گوگل در سال جاری تا ۱۹۰ میلیارد دلار خواهد رسید که ۶ برابر بیشتر از ۴ سال پیش است. علاوه بر این، این پول دیگر به‌اندازه گذشته کارایی ندارد، زیرا قیمت همه چیز از تراشه‌ها گرفته تا انرژی، افزایش یافته است. حتی برای گوگل نیز محدودیت‌هایی در میزان توانایی هزینه‌کرد وجود دارد.

چند راه‌حل بالقوه در این زمینه وجود دارد. یکی از راه‌ها، کاهش هزینه به‌ازای هر توکن از طریق افزایش بهره‌وری فناوری است که گوگل قطعاً این کار را انجام خواهد داد. راه دیگر اعمال محدودیت‌هایی بر میزان استفاده از هوش مصنوعی است. چنین محدودیت‌هایی در این رویداد اعلام نشد، اما به گفته «ریچارد ویندزور» از مؤسسه تحقیقاتی Radio Free Mobile، پس از رویداد به مشترکین Gemini اطلاع داده شد که این محدودیت‌ها اعمال خواهند شد، هرچند سقف آن برای مشترکین بالاتر از کاربران عادی است. سقف استفاده همچنین ممکن است افراد بیشتری را به پرداخت هزینه برای اشتراک ترغیب کند.

راه‌حل سوم، اتکای بیشتر به تبلیغات است. گوگل بر این باور است که جزئیات بیشتر در کوئری‌های هوش مصنوعی برای بازاریابان جذاب خواهد بود. اگرچه این شرکت هنوز تبلیغات را در Gemini ادغام نکرده است، اما آن‌ها را در میان پاسخ‌های هوش مصنوعی که موتور جست‌وجو تولید می‌کند (AI Mode)، گنجانده است و به‌زودی توضیحات محصول مبتنی بر هوش مصنوعی را نیز در کنار این تبلیغات قرار خواهد داد. پیچای در این کنفرانس خاطرنشان کرد که برخی از شرکت‌ها «همین حالا هم بودجه سالانه توکن خود را به اتمام رسانده‌اند و ما تازه در ماه می هستیم.» مصرف‌کنندگان به‌هیچ‌وجه تا این حد در حال به حداکثر رساندن مصرف توکن‌های خود (Tokenmaxxing) نبوده‌اند. اما هرچه کاربران بیشتر از عامل‌ها استفاده کنند، ارائه‌دهندگان هوش مصنوعی بیشتر باید به فکر یافتن راه‌هایی نوین برای درآمدزایی از آن‌ها باشند.

گزارش حاضر در نسخه May 23^rd 2026 نشریه The Economist منتشر شده است