حضور شرکتهای هوش مصنوعی در فرمول یک بهعنوان اسپانسر
شرکتهای هوش مصنوعی؛ چهره جدید تبلیغات در فرمول یک
رقابتهای فرمول یک که بهعنوان یکی از گرانترین و از طرفی علمیترین ورزشها شناخته میشود؛ همیشه طرف قراردادهای اسپانسرینگ بزرگترین و مشهورترین شرکتها بوده است؛ از ماربرو در دهه 90 میلادی گرفته تا رولکس و آرامکو در دهههای اخیر و حالا شرکتهای هوش مصنوعی.
با شروع فصل ۲۰۲۶ فرمول یک، جدای از هیجان رقابتها و مهارتهای رانندگان در پیست؛ چشمها و ذهنهای حرفهای به سمت وجهه علمی و فناورانه طراحی و توسعه این خودروها متمایل میشود. در طی یک دهه گذشته نیز به سبب پیشرفتهای صورتگرفته در طراحی و ساخت خودروهای فرمول یک و نیاز به سامانههای نرمافزاری و سختافزاری پیشرفته؛ برخی از شرکتهای فناوری مانند مایکروسافت، HP و… نیز نقش اسپانسر و گاهی نقش شریک تجاری و ارائهدهنده خدمات فناورانه اختصاصی را برای تیمهای حاضر در رقابتهای فرمول یک بازی میکردند. اما در طی یکی دو سال اخیر و با محبوبیت و فراگیری روزافزون هوش مصنوعی، شرکتهای هوش مصنوعی نیز خود را هم بهعنوان اسپانسر هم و هم بهعنوان عضوی از تیمهای فرمول یک معرفی کردند.
اوایل سال جاری میلادی بود که شرکت هوش مصنوعی Anthropic همکاری و شراکت رسمی خود را با تیم فرمول یک ویلیامز اعلام کرد. طبق این قرارداد، مدل هوش مصنوعی Claude بهعنوان Official Thinking Partner در فرایندهای سازمانی این تیم ادغام خواهد شد و نام و لوگو Claude بر روی بدنه خودرو، لباس رانندگان و سایر اعضا تیم ۲۰۲۶ نقش خواهد بست.

پیشازاین نیز در سال گذشته میلادی، مدل هوش مصنوعی Gemini گوگل بهعنوان یکی از اصلیترین اسپانسرهای تیم فرمول یک مکلارن معرفی شد و از آن زمان نام و لوگو Gemini بر روی چند نقطه خاص از بدنه خودرو مکلارن که بهشدت موردعلاقه کادرهای پخش زنده تلویزیونی است؛ جای گرفته است.

ترکیبرنگ لوگو Gemini بر روی رینگ فلزی لاسیتیک مورداستفاده مکلارن نیز دیده میشود. همچنین نام و لوگو Google Gemini در نقاط مختلفی از گاراژ مکلارن از جمله پیتوال مدیریت مسابقه آن دیده میشود.

شرکتهای ارائهدهنده خدمات مراکز داده و زیرساختهای ابری و مشاوره فناوری مانند اوراکل و IBM نیز سالهاست به ترتیب بهعنوان شریک تجاری تیمهای فرمول یک ردبول و فراری فعالیت میکنند. شرکت هوش مصنوعی اماراتی G42 نیز که اخیراً ارتباطات تجاری نزدیکی با OpenAI شکل داده، یکی از اسپانسر تیم فرمول یک مرسدس است.
به جز اسپانسرهای تیمی، شرکت هوش مصنوعی Perplexity اسپانسر شخصی «لوییس همیلتون» راننده فعلی فراری و Meta AI اسپانسر شخصی «جرج راسل» راننده فعلی مرسدس هستند. نام و لوگو هر دو این شرکتهای هوش مصنوعی بر روی بالای کلاه ایمنی این دو راننده ثبت شده که این هم نیز یکی از پرکاربردترین و حتی مهمترین کادرهای پخش زنده تلویزیونی است.

هوش مصنوعی فراتر از اسپانسرینگ، سالهای زیادیست که با فرایندهای پیچیده و فوقپیشرفته طراحی و ساخت ماشینهای فرمول یک تا شبیهسازی و استراتژیهای مسابقه ادغام شده است. چندی پیش «آدرین نیوی»، مدیر تیم فرمول یک استون مارتین راجع به کاربرد هوش مصنوعی در توسعه خودروهای فرمول یک اظهار کرد: «یادگیری ماشین سالهاست که در فرمول یک مورد استفاده است که امروزه واژه پرطرفدار «هوش مصنوعی» جایگزین آن شده است؛ ولی هوش مصنوعی اینترنتی برای فرمول یک کافی نیست!»
کاربرد هوش مصنوعی و یادگیری ماشین در فرمول یک کاملاً تخصصی و سفارشیسازیشده است. به گفته نیویی در استون مارتین معمولاً از ابزارهای عمومی اینترنتی استفاده نمیشود، زیرا نیازهای فنی بسیار خاص و مرتبط با «وظایف خاص» هستند که ابزارهای رایج هوش مصنوعی توانایی پاسخگویی آن را ندارند. بااینحال، از تشخیص الگو برای وظایف نسبتاً ساده و همچنین در استراتژی مسابقه از طریق شبیهسازی و نظریه بازی از برخی از این مدلهای رایجتر استفاده میشود.

نیوی تأکید میکند که کاربردهای پیشرفتهتر هوش مصنوعی برای «وظایف خاص» در فرمول یک وجود دارد، اما جزئیات آن فاش نمیشود. او میافزاید: «پیشرفت در قدرت محاسباتی، پردازش داده و هوش مصنوعی چنان سریع است که فناوریهای نوظهور امروز، ظرف ۱۲ ماه منسوخ میشوند و باید هر شش ماه یکبار در دیدگاه خود را بازنگری کنیم تا حداکثر بهره را از پیشرفتها ببریم.»
تصاویر این گزارش مربوط به پخش زنده تلویزیونی رقابت «تعیینخط گرندپری استرالیا ۲۰۲۶» (شنبه ۱۶ اسفند ۱۴۰۴) است و به دلیل محدودیتهای فعلی اینترنت، امکان دسترسی به تصاویر باکیفیت و مناسب وجود ندارد.