از ارجاعات سه‌رقمی تا پیام‌های میلیونی؛ نقش پررنگ ChatGPT در پژوهش‌های آکادمیک

هوش مصنوعی با سرعتی فراتر از انتظار، در حال تبدیل‌شدن به ابزاری توانمند برای پژوهش است. به ادعای OpenAI هر هفته حدود ۱.۳ میلیون نفر از ChatGPT برای انجام فعالیت‌های پیشرفته علمی و ریاضی استفاده می‌کنند و در مجموع نزدیک به ۸.۴ میلیون پیام تولید می‌شود.

این تحول به‌ویژه در حوزه ریاضیات کاملاً مشهود است. طی شش ماه گذشته، هوش مصنوعی از ابزاری که تنها گاهی برای حل مسائل منفرد مورداستفاده قرار می‌گرفت، به بخشی ثابت از فرایند پژوهش‌های ریاضی تبدیل شده است. امروزه شمار زیادی از مقالات علمی در متن خود به نقش ChatGPT اشاره می‌کنند؛ موضوعی که نشان می‌دهد پژوهشگران با چه سرعتی این ابزارها را وارد جریان کاری خود کرده‌اند.

پژوهشگران تقریباً در تمامی مراحل فرایند تحقیق علمی از ChatGPT و Codex استفاده می‌کنند. ChatGPT در ارزیابی و نقد ایده‌ها، کسب دانش، تولید فرضیه و انتقال یافته‌های علمی به پژوهشگران کمک می‌کند؛ در مقابل، Codex اجرای عملی پژوهش و تحلیل‌های رسمی را انجام می‌دهد؛ از جمله توسعه کدهای برنامه‌نویسی و تحلیل نتایج.

بررسی‌ها نشان می‌دهد پژوهشگرانی که بیشترین استفاده را از این ابزارها دارند، معمولاً پروژه‌های بلندپروازانه‌تری را نیز دنبال می‌کنند. افرادی که از نظر میزان استفاده از هوش مصنوعی در ۲۰ درصد بالای حوزه تخصصی خود قرار دارند، تقریباً دو برابر بیش از سایر همتایان خود از هوش مصنوعی می‌خواهند وظایفی را انجام دهد که برآورد می‌شود بیش از چهار ساعت زمان کاری انسانی نیاز داشته باشد؛ به‌گونه‌ای که نزدیک به ۷ درصد درخواست‌های آنان در این دسته قرار می‌گیرد، درحالی‌که این نسبت برای سایر پژوهشگران همان حوزه حدود ۳.۵ درصد است.