نارضایتی کارکنان احتمالاً یکی از دلایل تعویق عرضه Gemini 3.5 Pro است

طبق گزارش Bloomberg، قدرتمندترین مدل گوگل که در دست توسعه قرار دارد، یعنی Gemini 3.5 Pro چند ماه از برنامه زمانی عقب افتاده است. بااین‌حال، این شرکت اخیراً مجموعه‌ای از مدل‌های کوچک‌تر و کارآمدتر خود شامل Gemini Flash 3.6، Flash 3.5-Lite و Flash 3.5 Cyber را عرضه کرد که واکنش‌های متفاوتی به همراه داشت.

موج نارضایتی

بر اساس گفت‌وگو Axios با شش نفر از کارکنان فعلی و سابق Google DeepMind، روحیه پایین و نارضایتی کارکنان یکی از عواملی است که به تأخیر در عرضه مدل‌های هوش مصنوعی این آزمایشگاه منجر شده است؛ آن هم در شرایطی که جریان نقدی گوگل به‌تازگی منفی شده است، سرمایه‌گذاران و رقبا در حال زیرسؤال‌بردن جایگاه این شرکت در رقابت هوش مصنوعی هستند.

مدیران ارشد آزمایشگاه‌های رقیب، به‌سرعت نسبت به این عرضه‌ها واکنش نشان دادند. برای مثال، Alexandr Wang از شرکت Meta Platforms در شبکه اجتماعی X نوشت: «Gemini who?» و برخی دیگر نیز از مدیران ارشد گوگل پرسیدند که مدل‌های قدرتمندتر چه زمانی آماده خواهند شد.

باوجوداینکه گوگل در آخرین گزارش درآمدی خود، فراتر از برآوردهای تحلیلگران عمل کرد، جریان نقدی آزاد (Free Cash Flow) شرکت منفی شد که عمدتاً ناشی از سرمایه‌گذاری‌های گسترده در حوزه هوش مصنوعی است و اکنون گوگل در مسیر صرف حدود ۱۹۰ میلیارد دلار در سال جاری قرار دارد.

بااین‌حال، Mandeep Singh تحلیلگر Bloomberg Intelligence در شبکه تلویزیونی بلومبرگ گفت گوگل رشد ۸۲ درصدی درآمد بخش رایانش ابری (Cloud) را تجربه کرده است، اما درآمد بخش جست‌وجو اندکی پایین‌تر از انتظارات وال‌استریت بوده و همین موضوع نگرانی‌ها درباره بازدهی هزینه‌های سرمایه‌ای عظیم گوگل در حوزه هوش مصنوعی را افزایش داده است.

برداشت عمومی از کاهش توانمندی‌های هوش مصنوعی گوگل، هم‌زمان با ادامه جنگ استعدادها در حوزه هوش مصنوعی رخ داده است؛ جنگی که بیشترین ضربه را به گوگل وارد کرده؛ به‌طوری که چندین پژوهشگر برجسته گوگل به آزمایشگاه‌های رقیب پیوسته‌اند. این خروج‌ها شامل «نائوم شزیر» (Noam Shazeer)، پژوهشگر کلیدی و یکی از مدیران مشترک پروژه Gemini است که اکنون در OpenAI فعالیت می‌کند و همچنین «جان جامپر» (John Jumper)، برنده جایزه نوبل شیمی که به آنتروپیک پیوسته است.

چندین کارمند نیز به‌صورت عمومی اعلام کرده‌اند که به دلیل قرارداد ماه آوریل گوگل با پنتاگون، از این شرکت استعفا داده‌اند؛ قراردادی که به ارتش آمریکا اجازه می‌دهد از فناوری‌های گوگل استفاده کند. منابعی که به‌صورت ناشناس با Axios صحبت کرده‌اند، گفتند این موضوع در مصاحبه‌های خروج کارکنان بارها مطرح می‌شود. این منابع به دلیل نگرانی از اقدامات تلافی‌جویانه، درخواست کردند نامشان فاش نشود.

آنچه کارکنان می‌گویند

یکی از کارکنان گوگل در اشاره به توانمندی مدل‌های گوگل در مقایسه با رقبا به Axios گفت: «ما عقب هستیم» (We’re behind).

برخی منابع، کاهش روحیه کارکنان را به قرارداد نظامی گوگل مرتبط دانستند؛ اما برخی دیگر گفتند مسئله اصلی فرسودگی ناشی از این احساس است که شرکت همیشه یک گام عقب‌تر از رقبا قرار دارد. یکی از کارکنان DeepMind که در آموزش مدل‌ها فعالیت داشته، گفت گوگل در جریان رقابت برای دفاع از کسب‌وکار جست‌وجوی خود در برابر ChatGPT، توسعه کدنویسی عامل‌محور (Agentic Coding) را در اولویت قرار نداد.

یکی از منابع می‌گوید برای کارکنانی که از نظر اخلاقی با قرارداد پنتاگون مخالف هستند، این موضوع به یک «نبرد دائمی» تبدیل شده است و این وضعیت به «فرسودگی عاطفی» منجر شده است. در همین راستا، «الکس ترنز» (Alex Turner)، پژوهشگر سابق DeepMind به دلیل قراردادهای نظامی گوگل، از این شرکت استعفا داد. او به Axios گفت دمیس هاسابیس، مدیرعامل DeepMind برخلاف افرادی مانند سم آلتمن و داریو آمودی، حضور داخلی و ارتباط مستمر مشابهی با کارکنان خود ندارد.

البته گوگل این تصور را رد می‌کند که مشکلات روحی کارکنان باعث ضعف در مدل‌های این شرکت شده یا اینکه تعداد زیادی از کارکنان به دلیل قرارداد پنتاگون شرکت را ترک می‌کنند. گوگل اعلام کرده است نرخ خروج کارکنان متخصص هوش مصنوعی در نیمه نخست سال جاری، پایین‌تر از مدت مشابه سال گذشته بوده است. همچنین بیش از ۹۰ درصد افرادی که برای یک موقعیت شغلی مرتبط با هوش مصنوعی در گوگل پیشنهاد دریافت می‌کنند، این موقعیت را می‌پذیرند.

چالش هزینه

اما هزینه‌ها به یکی از نگرانی‌های اصلی بسیاری از شرکت‌ها تبدیل شده است؛ شرکت‌هایی که ناگهان با هزینه‌های بالای استفاده از هوش مصنوعی مواجه شده‌اند. اگرچه مدل‌های جدیدی که گوگل عرضه کرد از نظر عملکرد در لبه فناوری قرار ندارند، اما ارائه مدل‌هایی که ارزش اقتصادی بیشتری نسبت به هزینه ارائه می‌دهند، پاسخ به یک نیاز روشن در بازار است. سخنگوی گوگل به Axios گفت: «ما درباره نسخه Flash نقشه راه خود و تقاضای فوق‌العاده‌ای که برای مدل‌هایمان مشاهده می‌کنیم، احساس خوبی داریم.»

سبقت‌گرفتن شرکت‌های ارائه‌دهنده مدل‌های هوش مصنوعی از یکدیگر، به یک روند معمول در رقابت هوش مصنوعی تبدیل شده است؛ زیرا برتری‌ها در این رقابت معمولاً ناپایدار و کوتاه‌مدت هستند. تنها سال گذشته بود که گوگل در موقعیت بسیار قدرتمندی قرار داشت و ناگهان با عرضه Mythos، به نظر می‌رسید آنتروپیک شکست‌ناپذیر است. اکنون نیز به نظر می‌رسد OpenAI آماده است تا بار دیگر از رقبا پیشی بگیرد.

گوگل توانایی تحمل پیشی‌گرفتن موقت رقبا را دارد؛ اما نمی‌تواند ازدست‌دادن استعدادهای خود یا کاهش صبر سرمایه‌گذارانش را تحمل کند.