برگزاری رویداد «ویژن ۲۰۲۶»؛ ترسیم قطب‌نمای کسب‌وکارهای دیجیتال در عصر هوش مصنوعی

رویداد «ویژن ۲۰۲۶» به همت مجموعه ژاکت و با شعار «قطب‌نمای کسب‌وکار دیجیتال»، روز پنج‌شنبه ۱۹ شهریور ۱۴۰۵ در سالن همایش‌های ضرغام تهران برگزار شد. این رویداد با حضور حدود ۱۰۰۰ نفر از مدیران، کارآفرینان، متخصصان و فعالان اکوسیستم فناوری و کسب‌وکارهای دیجیتال کشور، به بررسی آینده کسب‌وکارها در عصر هوش مصنوعی و تغییرات بنیادین ناشی از این فناوری پرداخت.

برنامه محتوایی ویژن ۲۰۲۶ از پنج سخنرانی تخصصی و یک پنل گفت‌وگوی تخصصی تشکیل شده بود و تلاش داشت فراتر از مباحث تخصصی حوزه وردپرس، تصویری کلان و راهبردی از تأثیر هوش مصنوعی بر مدل‌های کسب‌وکار، فرایندهای سازمانی، بازاریابی، سئو و توسعه محصول ارائه کند.

از تاب‌آوری تا بازآفرینی کسب‌وکار

در نخستین بخش رویداد، وحید بهرامیان، مدیرعامل ژاکت، در سخنرانی خود با عنوان «از تاب‌آوری تا بازآفرینی» به تشریح فریم‌ورک ویژن پرداخت. او با اشاره به تغییرات شتابان ناشی از هوش مصنوعی، تأکید کرد که در شرایط جدید، صرفاً تاب‌آوری و حفظ وضعیت موجود برای بقای سازمان‌ها کافی نیست و کسب‌وکارها باید فرایندها و شیوه‌های تصمیم‌گیری خود را متناسب با قابلیت‌های هوش مصنوعی بازطراحی کنند.

بهرامیان با استناد به نمونه‌ها و آمارهای بین‌المللی، بر این نکته تأکید کرد که سازمان‌هایی می‌توانند به جهش عملکردی دست پیدا کنند که بخش قابل‌توجهی از فرایندهای خود را بر مبنای قابلیت‌های هوش مصنوعی بازآفرینی کرده باشند.

«آخرین ۵ درصد»؛ اهمیت تمایز در عصر هوش مصنوعی

در ادامه، علیرضا علیخانی، هم‌بنیان‌گذار MARKSTREET، در سخنرانی «آخرین ۵ درصد» به مسئله تمایز در عصر ابزارهای عمومی هوش مصنوعی پرداخت.

به گفته علیخانی، با فراگیر شدن ابزارهای هوش مصنوعی و ساده‌تر شدن انجام بسیاری از فعالیت‌ها، بخش قابل‌توجهی از کارهایی که پیش از این مزیت محسوب می‌شدند، به فعالیت‌هایی در دسترس برای عموم تبدیل شده‌اند. از این رو، ارزش رقابتی کسب‌وکارها بیش از گذشته در «چرایی»، شناخت بستر و زمینه (Context) و ایجاد تمایز برند (Distinctiveness) شکل می‌گیرد.

او با مرور نمونه‌هایی از تاریخ نوآوری، بر اهمیت بخش‌هایی تأکید کرد که همچنان به شناخت عمیق مسئله، مخاطب و زمینه نیاز دارند و به‌سادگی توسط ابزارهای عمومی قابل جایگزینی نیستند.

آینده جست‌وجو و سئو در مواجهه با موتورهای پاسخ‌گو

میلاد شولی، مدیر سئو نوبیتکس، در سخنرانی «آینده سرچ و سئو» به بررسی تغییرات صنعت جست‌وجو در پی ظهور موتورهای پاسخ‌گو و ابزارهای مولد هوش مصنوعی پرداخت.

او با تحلیل تغییر رفتار کاربران و الگوریتم‌های جست‌وجو، به چالش‌های پیش روی استراتژی‌های سنتی سئو و جذب مخاطب اشاره کرد و توضیح داد که تغییر شیوه دسترسی کاربران به اطلاعات، کسب‌وکارها را ناگزیر می‌کند استراتژی‌های محتوایی و جست‌وجوی خود را با محیط جدید تطبیق دهند.

«ارتش تک‌نفره» و نقش وایب کدینگ در توسعه محصول

در بخش دیگری از برنامه، امین اسماعیلی، مؤسس آکادمی وبسیما، در سخنرانی خود با تمرکز بر مفهوم «ارتش تک‌نفره» و Vibe Coding، تجربیات عملی خود در استفاده از ابزارهای هوش مصنوعی برای ساخت ابزارهای شخصی و سیستم‌های بازاریابی را ارائه کرد.

اسماعیلی با نمایش نمونه‌هایی از فرایند پیاده‌سازی محصولات و ابزارها در مدت‌زمان کوتاه، نشان داد که چگونه ترکیب تخصص فردی با ابزارهای هوش مصنوعی می‌تواند توان اجرایی یک نفر را افزایش دهد و فاصله میان شکل‌گیری یک ایده و تبدیل آن به محصول را کاهش دهد.

کانتکست؛ حلقه مفقوده استفاده مؤثر از هوش مصنوعی

در آخرین سخنرانی، لقمان آوند، بنیان‌گذار سون‌لرن، موضوع Context Engineering را مورد بررسی قرار داد.

او مزیت رقابتی در استفاده از هوش مصنوعی را صرفاً در دسترسی به مدل‌ها یا ابزارهای پیشرفته‌تر ندانست و بر اهمیت تعریف دقیق مسئله و ارائه اطلاعات و زمینه مناسب به مدل‌های هوش مصنوعی تأکید کرد.

به گفته آوند، کیفیت خروجی مدل‌های هوش مصنوعی تا حد زیادی به کیفیت مسئله‌ای که برای آن تعریف می‌شود و کانتکستی که در اختیار مدل قرار می‌گیرد وابسته است؛ موضوعی که می‌تواند به یکی از مهارت‌های کلیدی نیروی انسانی در عصر هوش مصنوعی تبدیل شود.

بررسی تجربه شرکت‌های ایرانی در پنل «هوش مصنوعی تا کجا؟»

بخش پایانی و یکی از مهم‌ترین قسمت‌های محتوایی ویژن ۲۰۲۶، پنل تخصصی «هوش مصنوعی تا کجا؟» بود که با راهبری پوریا حداد، مدیرعامل فیلاگر برگزار شد.

در این پنل، وحید خسروی، مدیرعامل SMS.ir، کیوان علی‌محمدی، مدیر مهندسی اسنپ‌فود، مسعود کاویانی، دانشمند داده صباایده (آپارات و فیلیمو)، سپیده عابدینی، مدیرکل ارتباطات بازار مبین‌نت و علیرضا ایرانفر، مدیر ژاکت سرویس، درباره تجربه و چالش‌های واقعی ورود هوش مصنوعی به ساختار سازمان‌های ایرانی گفت‌وگو کردند.

وحید خسروی در این پنل، پذیرش هوش مصنوعی در سازمان‌ها را در چهار مرحله از استفاده‌های ساده و مبتنی بر چت تا شکل‌گیری ایجنت‌های مستقل دسته‌بندی کرد و با اشاره به وضعیت فعلی کسب‌وکارها گفت بخش زیادی از سازمان‌ها همچنان در مراحل ابتدایی این مسیر قرار دارند. او همچنین تأکید کرد که هوش مصنوعی لزوماً جایگزین نیروهای متخصص نمی‌شود، بلکه می‌تواند توان اجرایی و سرعت عملکرد نیروهای زبده را افزایش دهد.

کیوان علی‌محمدی نیز با اشاره به تجربه اسنپ‌فود، بر ماهیت تدریجی و آزمایش‌محور پذیرش هوش مصنوعی در سازمان‌های بزرگ تأکید کرد. به گفته او، استفاده از این فناوری در ابتدا از بدنه مهندسی سازمان و به‌صورت خودجوش آغاز شده و توسعه آن به دلیل ریسک‌ها و پیچیدگی‌های موجود، نیازمند آزمون، بهینه‌سازی و صبوری است.

مسعود کاویانی با تفکیک نسل‌های مختلف فناوری هوش مصنوعی، نسبت به تمرکز صرف بر مدل‌های مولد بزرگ و پرهزینه هشدار داد. او با اشاره به نمونه پایش روزانه حدود ۴۵۰ هزار کامنت در آپارات، استفاده از یک معماری لایه‌ای شامل فیلترهای ساده، مدل‌های یادگیری ماشین و مدل‌های مولد در موارد خاص را راهکاری بهینه‌تر معرفی کرد. او همچنین بر اهمیت استفاده از داده‌های بومی و تنظیم دقیق (Fine-tuning) مدل‌های کوچک‌تر تأکید داشت.

سپیده عابدینی نیز در این گفت‌وگو، مفهوم «تجربه برند» را در کنار تجربه کاربری مورد توجه قرار داد و با اشاره به عملکرد دستیار هوش مصنوعی مبین‌نت، بر ضرورت حفظ هویت برند، شفافیت و رعایت ملاحظات اخلاقی در تعاملات مبتنی بر هوش مصنوعی تأکید کرد.

در ادامه، علیرضا ایرانفر با نقد دو رویکرد افراطی «انکار هوش مصنوعی» و «اتکای مطلق به آن»، بر ضرورت شکل‌گیری نقش جدیدی برای افراد در سازمان‌ها تأکید کرد؛ نقشی که در آن فرد علاوه بر تخصص اصلی خود، با حوزه‌هایی مانند محصول، بازاریابی و مالی نیز آشنایی داشته باشد و بتواند میان ظرفیت‌های مختلف کسب‌وکار و ابزارهای هوش مصنوعی ارتباط برقرار کند.

شبکه‌سازی و تعامل میان فعالان اکوسیستم دیجیتال

ویژن ۲۰۲۶ تنها به سخنرانی و پنل محدود نبود و بخش قابل‌توجهی از طراحی رویداد به تعامل و شبکه‌سازی میان شرکت‌کنندگان اختصاص داشت.

در فضای نمایشگاهی سالن، میزها و جزیره‌های موضوعی با محوریت حوزه‌هایی مانند سئو، هوش مصنوعی و وردپرس طراحی شده بود تا فعالان این حوزه‌ها امکان گفت‌وگو، تبادل تجربه و ایجاد ارتباطات جدید را داشته باشند.

همچنین برندهایی از جمله SMS.ir، زیبال، AvalAi، تپسل و ایران‌سرور به‌عنوان حامیان رویداد در این گردهمایی حضور داشتند.

ویژن ۲۰۲۶؛ از ابزارهای جدید تا بازتعریف مدل کسب‌وکار

مجموعه مباحث مطرح‌شده در ویژن ۲۰۲۶ نشان داد که موضوع هوش مصنوعی برای کسب‌وکارها دیگر صرفاً به انتخاب و استفاده از چند ابزار جدید محدود نیست. از بازطراحی فرایندهای سازمانی و مدل‌های تصمیم‌گیری گرفته تا تحول در جست‌وجو، بازاریابی، توسعه محصول و شیوه تعامل با مشتری، هوش مصنوعی در حال ایجاد تغییراتی عمیق در ساختار کسب‌وکارهاست.

برآیند سخنرانی‌ها و گفت‌وگوهای این رویداد بر یک نکته مشترک تأکید داشت: مزیت رقابتی آینده صرفاً در دسترسی به هوش مصنوعی نخواهد بود، بلکه در نحوه استفاده از آن، کیفیت داده و کانتکست، شناخت مسئله، توان بازآفرینی فرایندها و حفظ عناصر انسانی و متمایزکننده کسب‌وکار شکل خواهد گرفت.

رویداد ویژن ۲۰۲۶ با همین رویکرد، تلاش کرد تصویری از مسیر پیش روی کسب‌وکارهای دیجیتال ترسیم کند؛ مسیری که در آن سازمان‌ها به جای مقاومت در برابر تغییر، باید خود را برای بازتعریف نقش‌ها، فرایندها و مدل‌های کسب‌وکار در عصر هوش مصنوعی آماده کنند.