درک اقتصاد هوش مصنوعی با ATLAS گوگل

همه بر سر توانایی‌های هوش مصنوعی برای دگرگون‌کردن اقتصاد جهانی و شیوه کار توافق دارند. بااین‌حال، پیامدهای این تحول؛ یعنی اینکه این تغییرات چه معنایی برای کار، زندگی مردم و اقتصاد در مقیاس کلان خواهد داشت، نه خودکار هستند و نه تضمین‌شده. برای رسیدن به این نقطه، اتفاقات زیادی باید رخ دهد. ما به‌عنوان یک جامعه باید با همکاری یکدیگر، به‌صورت فعالانه مسیر تأثیرگذاری هوش مصنوعی بر زندگی، مشاغل و اقتصادمان را به شکلی مثبت شکل دهیم.

ATLAS گوگل چیست؟

برای اینکه این همکاری جمعی اثربخش باشد، داشتن درکی عمیق از نحوه پذیرش و استفاده از هوش مصنوعی در اقتصاد، امری حیاتی است. جامعه برای تصمیم‌گیری‌ها، تدوین ابتکارها و اجرای اقدامات مؤثر، به بینش‌های تجربی و پژوهش‌های مبتنی بر شواهد نیاز دارد.

برای کمک به این هدف، گوگل نخستین نسخه از «اطلس هوش مصنوعی و اقتصاد» را منتشر کرد؛ مطالعه‌ای گسترده، مستمر و ناشناس‌سازی‌شده درباره نحوه استفاده مردم از محصولات و ابزارهای هوش مصنوعی گوگل.

اولین مجموعه‌داده ATLAS (نسخه ۱.۰) از ۱۵ میلیون تعامل تجمیع‌شده و ناشناس‌سازی‌شده میان انسان و هوش مصنوعی در اپلیکیشن Gemini، حالت AI Mode و Gemini API ساخته شده است. این ابزارها در مجموع توسط بیش از یک میلیارد نفر در ماه استفاده می‌شوند. بینش‌های ارائه‌شده در ATLAS نسخه ۱.۰، بیش از ۱۵۰ کشور، ۱۴۰ زبان، ۸۰۰ شغل و ۴۰۰۰ وظیفه کاری را پوشش می‌دهد. ATLAS جامع‌ترین بررسی انجام‌شده تاکنون درباره نحوه استفاده واقعی مردم از هوش مصنوعی در مقیاس گسترده است.

ATLAS روشن می‌کند که مردم چگونه از ابزارهای هوش مصنوعی گوگل برای انجام وظایف مختلف در محیط کار و زندگی روزمره خود استفاده می‌کنند. گزارش ATLAS تصویری اولیه از چشم‌اندازی را ارائه می‌دهد که به‌سرعت در حال تغییر است. قابلیت‌های هوش مصنوعی همچنان در حال پیشرفت هستند، شیوه استفاده از آن در حال تکامل است و ابزارهای سنجش تأثیر آن بر اقتصاد هنوز در مراحل توسعه قرار دارند.

چه چیزهایی از ATLAS نسخه ۱.۰ یاد می‌گیریم؟

در ادامه، برخی از جالب‌ترین مشاهدات اولیه ارائه شده است:

استفاده از هوش مصنوعی در محیط کار گسترده است، اما عمق محدودی دارد. پذیرش هوش مصنوعی در محیط کار تمامی بخش‌های صنعتی را دربرگرفته و همچنین ۶۸ درصد از کل مشاغل را شامل می‌شود؛ مشاغلی که در مجموع ۹۰ درصد از کل اشتغال ایالات متحده را تشکیل می‌دهند. بااین‌حال، افراد در هر شغل به‌صورت انتخابی از هوش مصنوعی استفاده می‌کنند. در یک شغل معمولی، هوش مصنوعی تنها برای حدود ۲۱ درصد از وظایف مورداستفاده قرار می‌گیرد.

در محیط کار، بیشتر استفاده‌ها از هوش مصنوعی بر همکاری و کمک در انجام وظایف متمرکز است و تاکنون خودکارسازی وظایف چندان رایج نیست. داده‌های ATLAS نشان می‌دهد بخش عمده تعاملات هوش مصنوعی در محیط کار، بر کاربردهای مشارکتی متمرکز است؛ از جمله ایده‌پردازی، تدوین راهبرد، بازیابی اطلاعات و یادگیری. وظایفی مانند طراحی خلاقانه و آزمون فرضیه‌ها که در دسته‌بندی ATLAS با عنوان «وظایف شناختی غیرروتین» (non-routine cognitive) قرار می‌گیرند، در تعاملات کاری با هوش مصنوعی بسیار بیشتر از سهم آن‌ها در کل اقتصاد مشاهده می‌شوند (۶۵ درصد در برابر ۳۵ درصد). کمتر از ۱۰ درصد این تعاملات به طور کامل موجب خودکارسازی وظایف می‌شوند.

استفاده از هوش مصنوعی محدود به کارکنان اداری نیست؛ این فناوری به کارکنان مشاغل عمدتاً فیزیکی و دستی نیز در انجام وظایف مرتبط کمک می‌کند. استفاده کاری از هوش مصنوعی تنها به مشاغلی که به طور سنتی «کار دانش‌محور» محسوب می‌شوند محدود نیست.اگرچه میزان استفاده در این حوزه‌ها کمتر است، کارکنان مشاغل فنی و دستی (مانند تکنسین‌های خودرو و مکانیک‌های صنعتی) از مدل‌های هوش مصنوعی مکالمه‌محور به‌عنوان یک همکار همیشه حاضر برای تشخیص مشکلات، عیب‌یابی و یادگیری در حین کار استفاده می‌کنند.وقتی کارکنان این حوزه‌ها از ابزارهای هوش مصنوعی استفاده می‌کنند، احتمال استفاده آن‌ها از مدل‌های هوش مصنوعی چندوجهی (Multimodal AI) دوبرابر بیشتر است.برای مثال، تکنسین‌های خودرو و مکانیک‌های صنعتی از هوش مصنوعی برای تفسیر نتایج پیچیده آزمایش‌ها، اشکال‌زدایی سیم‌کشی‌های الکتریکی و بررسی میزان فرسودگی تجهیزات استفاده می‌کنند.

هوش مصنوعی در کاربردهای خانگی ارزشی ایجاد می‌کند که ممکن است در معیارهای اقتصادی استاندارد دیده نشود؛ به‌ویژه در وظایف اداری پرزحمت. بیش از ۸۶ درصد تعاملات با ابزارهای هوش مصنوعی در داده‌های ATLAS خارج از محیط کار رخ می‌دهد. مردم از هوش مصنوعی به شیوه‌های جدید و جالبی استفاده می‌کنند که در معیارهای معمول اقتصادی ثبت نمی‌شوند؛ از جمله فعالیت‌های بهره‌ورانه خانوادگی مانند تحقیق درباره خریدها، کمک برای استفاده از لوازم‌خانگی و ابزارها و انجام وظایف اداری دشوار و زمان‌بر مانند استفاده از خدمات دولتی (از جمله مالیات، مجوزها و جرائم).

پذیرش جهانی هوش مصنوعی با تولید ناخالص داخلی سرانه کشورها هم‌راستا است، اما استثناهای قابل‌توجهی وجود دارد. استفاده از هوش مصنوعی در سراسر جهان گسترش یافته است. داده‌های ATLAS نشان می‌دهد استفاده از هوش مصنوعی در بیش از ۱۵۰ کشور مشاهده می‌شود که ۹۹ درصد جمعیت جهان را تشکیل می‌دهند. این موضوع در تنوع زبانی داده‌های ATLAS نیز دیده می‌شود. زبان انگلیسی تنها حدود یک‌سوم از مکالمات جهانی با هوش مصنوعی را تشکیل می‌دهد و کاربران برای انجام وظایف پیچیده به طور سیستماتیک زبان مادری خود را کنار نمی‌گذارند. با بررسی دقیق‌تر، استفاده سرانه از هوش مصنوعی به طور قابل‌توجهی با سطح نسبی ثروت یک کشور همخوانی دارد؛ موضوعی که نگرانی‌هایی درباره تداوم شکاف دیجیتال ایجاد می‌کند. بااین‌حال، این الگو یک قانون همیشگی نیست. برخی کشورهای با درآمد متوسط در آمریکای جنوبی و خاورمیانه، با نرخ‌هایی مشابه کشورهای پردرآمدتر در حال پذیرش هوش مصنوعی هستند.

ATLAS چگونه نوشته شده است؟

بینش‌های ارائه‌شده در گزارش ATLAS به کمک ابزار Observation Clustering and Taxonomy Organisation که توسط Google DeepMind توسعه یافته، به دست آمده‌اند. OCTO ابزاری برای تبدیل حجم عظیمی از داده‌های متنی غیرساختاریافته مانند مکالمات مدل‌های زبانی بزرگ به موجودیت‌های سازمان‌یافته و قابل‌تحلیل است. ATLAS نیز با بالاترین سطح حفاظت‌های حریم خصوصی توسعه یافته است. علاوه بر حذف اطلاعات قابل‌شناسایی شخصی (PII)، چندین لایه حفاظتی اضافی نیز به کار گرفته شده است که به‌صورت خودکار:

• هرگونه اشاره احتمالی به اطلاعات حساس را حذف می‌کند،
• تمام ارتباط میان داده‌های ناشناس‌سازی‌شده ATLAS و گزارش‌های اصلی کاربران را از بین می‌برد،
• داده‌های متنی را خلاصه‌سازی می‌کند،
• خلاصه‌ها را در گروه‌هایی تجمیع می‌کند که نماینده چندین کاربر هستند.

گام بعدی چیست؟

قابلیت‌های هوش مصنوعی همچنان در حال گسترش هستند، مردم همچنان روش‌های جدید و جالبی برای استفاده از آن پیدا می‌کنند و روش‌های پژوهشی برای درک تأثیر هوش مصنوعی نیز در حال تکامل هستند. پرسش‌های بسیار بیشتری درباره رابطه هوش مصنوعی و اقتصاد وجود دارد که نیازمند تحقیقات گسترده‌تر است؛ تحقیقاتی که برنامه پژوهشی هوش مصنوعی و اقتصاد گوگل (AI & Economy Research Program) با همکاری پژوهشگران دانشگاهی و دیگر محققان در حال انجام آن است.

همچنین طیف بسیار گسترده‌تری از کاربردهای اقتصادی هوش مصنوعی وجود دارد که در ATLAS منعکس نشده‌اند. این موارد شامل محصولات مبتنی بر هوش مصنوعی با میلیاردها کاربر و تعامل، مانند Google Workspace، Google Translate، AI Overviews و همچنین پلتفرم‌های سازمانی مانند Gemini for Google Cloud، Gemini Enterprise و قابلیت‌های پیشرفته در حوزه‌های کلیدی مانند کدنویسی عامل‌محور و مدل‌های جهان می‌شوند.

هم‌زمان با ادامه توسعه ATLAS و گسترش دامنه و قابلیت‌های آن برای تولید بینش‌های جدید، هدف گوگل ارائه درکی دقیق‌تر از تحول اقتصادی مبتنی بر هوش مصنوعی است.