جنگ ایران و اهمیت کنترل صادرات هوش مصنوعی
تهاجم نظامی ایالات متحده و اسرائیل علیه ایران، قابلیتهای هوش مصنوعی را بهعنوان یک هشدار جدی در خصوص چراییِ لزوم تقویت تدابیر محافظتیِ امنیت ملی پیرامون صادرات فناوریهای نوظهور، در کانون توجه قرار داده است.
به نقل از Stripes و بنا بر اعلام ستاد فرماندهی مرکزی ایالات متحده (سنتکام)، ارتش آمریکا در حال استفاده از هوش مصنوعی برای غربالگری اولیه دادههای اطلاعاتیِ دریافتی است. مدل Claude اهداف کلیدی در ایران را شناسایی و اولویتبندی کرده است؛ بهطوری که اکنون بمبارانِ مبتنی بر هوش مصنوعی از دیدگاه برخی کارشناسان، سریعتر از «سرعت تفکر» در نظر گرفته میشود.
ارتش ایالات متحده از طریق هوش مصنوعی پیشرفته، «زنجیره کشتار» (Kill chain) را از مرحله شناسایی هدف تا دریافت تأییدیه قانونی و آغاز حمله کوتاه میکند که این به معنای پرتاب بمبهای بیشتر در زمان کمتر است. تهاجم علیه ایران مهمترین جنگ هوش مصنوعی تا به امروز و تنها نقطه آغازی بر آن چیزی است که در جنگهای قرن بیستویکم در انتظار ماست.
البته کشورهای دیگر نیز استفاده نظامی از هوشمصنوعی را در برنامه خود دارند. یا هم اکنون از این فناوری در سطوح مختلف در حال بهرهمندی هستند. اما تهاجم نظامی علیه ایران این مساله را به یک واقعیت عینی برای همه بدل کرده است.
اما اخبار بد برای امریکا چیست؟
ممکن است ایالات متحده به چین اجازه دسترسی به همان برتری نظامی را بدهد که در هفتههای اخیر از آن بهره گرفته است. برتری آمریکا در جنگ تسلیحاتی هوش مصنوعی تنها در صورتی حفظ خواهد شد که مخالفان خود و در رأس آنها حزب کمونیست چین را از ظرفیت تبدیل قدرتمندترین تراشههای نیمههادی امریکایی به تسلیحات نظامی پیشرفته محروم سازد. تضعیف چین باید یک امر بدیهی و منطقی برای آمریکا باشد، اما هیچ تضمینی برای آن وجود ندارد. درحالیکه انویدیا ظاهراً تولید تراشههای پیشرفته H200 را که برای بازار چین در نظر گرفته شده بود متوقف کرده است؛ نشانههایی مبنی بر اینکه واشنگتن ممکن است محدودیتهای مربوط به این قبیل فروشها را کاهش دهد وجود دارد.
ازسویدیگر، تراشههای MI325 متعلق به AMD نیز مطرح هستند که صراحتاً برای بازار چین در نظر گرفته شدهاند. «لیزا سو» (Lisa Su)، مدیرعامل AMD مصمم به نفوذ در پایگاه قدرت حزب کمونیست چین است و این شرکت تمایل دارد در ازای آن، مالیاتهای سنگینتری بپردازد.
مساله امینت
به نقل از Stripes، ایران تمایل بسیار زیادی به استقرار و بهکارگیری هوش مصنوعی علیه ایالات متحده و اسرائیل داشته است. همین امر در مورد روسیه در جنگ با اوکراین، یا شرکتهای چینی نیز صدق میکند. شرکت آنتروپیک اخیراً شرکتهای چینیِ DeepSeek ،Moonshot AI و MiniMax را به استفاده از حدود ۲۴۰۰۰ حساب کاربری جعلی برای استخراج پنهانِ فناوری متهم کرده است. هدف از این اقدام، یک کارزار هماهنگِ «تقطیر» (Distillation) به معنی انتقال دانش مدل با هدف استخراج خروجیهای ارزشمندِ مدل برای استفاده در چین بوده است.
امنیت ملی ایالات متحده در وضعیت خطیری قرار دارد. اگر دولت ترامپ و کنگره واقعاً قصد دارند سیاست America First را پیادهسازی کنند، واشنگتن باید کنترلهای صادراتی سختگیرانهای را بدون هیچگونه راه گریزی اعمال کند. بر اساس جدیدترین مقررات فدرال، صادرات تراشههای پیشرفته هوش مصنوعی به چین، خطرات جدی برای امنیت ملی به همراه دارد، بااینوجود هنوز هم یک مسیر قانونی برای صدور مجوز فروش آنها وجود دارد. کنترلهای صادراتی امروزی یا بسیار ضعیف هستند و یا بهراحتی نادیده گرفته میشوند و به همین دلیل است که DeepSeek توانست با نقض قوانین موجود، بهترین تراشه در دسترس انویدیا را به طور غیرقانونی به دست آورد.